← Alle tools

Naslagwerk · ± 10 minuten lezen

Woordenlijst bestuur en kapitaal

Wie voor het eerst met een raad van advies, een investeerder of een overname te maken krijgt, botst binnen de kortste keren op termen die als vanzelfsprekend gebruikt worden — liquidatiepreferentie, due diligence, drag-along — zonder dat iemand ze uitlegt. Deze woordenlijst zet de tweeëndertig termen die het vaakst opduiken naast elkaar, per thema, in gewone taal en met een voorbeeld dat toont wat het in de praktijk betekent.

In het kort

  • Acht themagroepen: bestuur, aandelen, waardering, financiering, overname, governance-documenten, cijfers en aansprakelijkheid.
  • Elke term in gewone taal, met een concreet voorbeeld erbij.
  • Geen juridisch handboek — een naslagwerk om snel iets op te zoeken vóór een gesprek.
  • Volledige lijst ook per e-mail beschikbaar, om erbij te houden.
01

Bestuur en organen

Wie beslist, wie controleert en wie uitvoert: deze vier termen tekenen de bestuursstructuur van een vennootschap uit en verklaren waarom een raad van advies iets anders is dan een bestuursorgaan.

Bestuursorgaan

Het orgaan dat de vennootschap wettelijk bestuurt en vertegenwoordigt — bij een bv doorgaans het college van bestuurders of een enkele bestuurder. Voorbeeld: een bv met drie bestuurders die samen het bestuursorgaan vormen, beslist er als college over de jaarrekening en grote investeringen.

Raad van advies

Een niet-statutair orgaan dat de zaakvoerder adviseert zonder bestuursbevoegdheid of aansprakelijkheid. Voorbeeld: een zaakvoerder legt zijn groeiplan voor aan drie externe adviseurs, die kritische vragen stellen, maar de uiteindelijke beslissing blijft bij de zaakvoerder.

Dagelijks bestuur

De bevoegdheid om de lopende zaken van de onderneming zelfstandig af te handelen, meestal gedelegeerd aan één persoon met een drempelbedrag. Voorbeeld: de gedelegeerd bestuurder mag facturen tot 25.000 euro goedkeuren zonder het bestuursorgaan te raadplegen.

Algemene vergadering

De vergadering van alle aandeelhouders, bevoegd voor de benoeming van bestuurders, de goedkeuring van de jaarrekening en statutenwijzigingen. Voorbeeld: de jaarlijkse algemene vergadering keurt de jaarrekening goed en verleent kwijting aan de bestuurders.

In de praktijk

Verwar een raad van advies niet met een bestuursorgaan: alleen het laatste draagt formele verantwoordelijkheid. Wie een adviesraad 'bestuur' noemt in interne communicatie, schept verwachtingen die juridisch niet kloppen.

02

Aandelen en aandeelhouders

Deze termen bepalen wie eigenaar is, in welke mate, en welke rechten daaraan vastzitten — de basis van elke aandeelhoudersovereenkomst.

Aandeelhoudersovereenkomst

Een contract tussen aandeelhouders naast de statuten, met afspraken over bestuur, exit, overdracht van aandelen en geschillen. Voorbeeld: twee medeoprichters leggen vast dat geen van beiden aandelen aan een derde mag verkopen zonder eerst de ander de kans te geven om te kopen.

Drag-along

Het recht van een meerderheidsaandeelhouder om minderheidsaandeelhouders te verplichten mee te verkopen bij een overname van de vennootschap. Voorbeeld: een overnemer wil 100% van de aandelen; dankzij de drag-along-clausule moet een minderheidsaandeelhouder van 8% mee verkopen tegen dezelfde voorwaarden.

Tag-along

Het recht van een minderheidsaandeelhouder om mee te verkopen tegen dezelfde voorwaarden als de meerderheidsaandeelhouder. Voorbeeld: wanneer de hoofdaandeelhouder zijn 70% verkoopt, mag de aandeelhouder met 15% zijn aandelen tegen dezelfde prijs meeverkopen.

Verwatering

De daling van het procentuele aandeel van een bestaande aandeelhouder wanneer nieuwe aandelen worden uitgegeven, bijvoorbeeld bij een kapitaalronde. Voorbeeld: een oprichter met 40% van de aandelen zakt na een kapitaalronde met nieuwe aandelen naar 32%, ook al verandert het aantal aandelen dat hij zelf bezit niet.

In de praktijk

Statuten regelen het minimum dat de wet vereist; een aandeelhoudersovereenkomst regelt wat de partijen er zelf bovenop willen. Zonder die overeenkomst valt u bij een conflict terug op de wet — en die biedt zelden een oplossing die iedereen redelijk vindt.

03

Waardering

Waarderen is geen exacte wetenschap maar een onderbouwde inschatting. Deze termen komen terug bij elke kapitaalronde, overname of geschil over de waarde van aandelen.

EBITDA

De bedrijfswinst vóór interesten, belastingen, afschrijvingen en waardeverminderingen — de meest gebruikte basis om een onderneming te waarderen. Voorbeeld: een onderneming met een EBITDA van 800.000 euro en een waarderingsmultiple van 5 wordt gewaardeerd op 4 miljoen euro.

Multiple

De factor waarmee de EBITDA of omzet vermenigvuldigd wordt om tot een waardering te komen, afhankelijk van sector, groei en risico. Voorbeeld: kmo's in een stabiele sector worden vaak gewaardeerd op vier tot zes keer de EBITDA, snelgroeiende softwarebedrijven soms op tien keer de omzet.

Liquidatiepreferentie

Het recht van een investeerder om bij verkoop of vereffening eerst zijn inbreng terug te krijgen, vóór andere aandeelhouders iets ontvangen. Voorbeeld: een investeerder met een preferentie van 1x krijgt bij een verkoop eerst zijn geïnvesteerde 500.000 euro terug, pas daarna wordt de rest van de opbrengst verdeeld.

Earn-out

Een deel van de verkoopprijs dat pas later en onder voorwaarden — meestal gekoppeld aan resultaten — uitbetaald wordt. Voorbeeld: een verkoper ontvangt 70% van de prijs bij overdracht en de resterende 30% na twee jaar, op voorwaarde dat de omzet minstens op het huidige niveau blijft.

In de praktijk

Een waardering zonder duidelijke methode en zonder onderbouwde aannames is een startpunt voor onderhandeling, geen vaststaand feit. Vraag altijd naar de gebruikte multiple én naar de vergelijkbare transacties waarop die gebaseerd is.

04

Financiering

Van klassieke banklening tot converteerbare lening: deze termen bepalen hoe kapitaal binnenkomt en welke verplichtingen daar tegenover staan.

Achtergestelde lening

Een lening die bij faillissement pas terugbetaald wordt na de andere schuldeisers, vaak gebruikt om het eigen vermogen te versterken zonder aandelen uit te geven. Voorbeeld: een familielid verstrekt een achtergestelde lening van 100.000 euro, waardoor de bank de onderneming als financieel solvabeler beoordeelt.

Converteerbare lening

Een lening die op een later moment, vaak bij een volgende kapitaalronde, omgezet kan worden in aandelen tegen vooraf afgesproken voorwaarden. Voorbeeld: een investeerder leent 150.000 euro met de afspraak dat dit bij de volgende ronde converteert in aandelen met 20% korting op de dan geldende waardering.

Covenant

Een financiële of operationele voorwaarde die een kredietgever oplegt en die de onderneming tijdens de looptijd moet blijven respecteren. Voorbeeld: de bank legt op dat de verhouding tussen nettoschuld en EBITDA nooit boven 3 mag uitkomen; bij overschrijding kan de bank vervroegde terugbetaling eisen.

Waarborg (zekerheid)

Een garantie die een kredietgever verlangt om zijn risico te beperken, zoals een pand op de handelszaak of een persoonlijke borgstelling. Voorbeeld: een zaakvoerder stelt zich persoonlijk borg voor 50.000 euro van een bedrijfskrediet van 300.000 euro.

In de praktijk

Lees covenants vóór u tekent, niet erna: een overtreding geeft de kredietgever vaak het recht om de volledige lening vroegtijdig op te eisen, ook al betaalt u stipt af.

05

Overname en due diligence

Termen die opduiken zodra een overname concreet wordt, van het eerste bod tot de dag van de overdracht.

Due diligence

Het grondig onderzoek dat een koper — of investeerder — voert naar de financiële, juridische en operationele toestand van een onderneming vóór de deal afgerond wordt. Voorbeeld: een overnemer laat gedurende zes weken boekhouding, contracten en personeelsdossiers doorlichten voor hij de definitieve prijs bevestigt.

Letter of intent

Een niet-bindende intentieverklaring waarin koper en verkoper de belangrijkste voorwaarden van een mogelijke deal vastleggen vóór de due diligence start. Voorbeeld: partijen tekenen een letter of intent met een indicatieve prijs van 3,5 miljoen euro, onder voorbehoud van de resultaten van het due diligence-onderzoek.

Garanties en vrijwaringen

Verklaringen van de verkoper over de toestand van de onderneming, met een schadevergoedingsregeling als die verklaringen achteraf onjuist blijken. Voorbeeld: de verkoper garandeert dat er geen lopende rechtszaken zijn; blijkt dat toch het geval, dan moet hij de koper vergoeden voor de geleden schade.

Escrow

Een deel van de verkoopprijs dat tijdelijk op een geblokkeerde rekening geplaatst wordt, als buffer voor eventuele latere claims uit garanties. Voorbeeld: 10% van de verkoopprijs blijft twaalf maanden in escrow staan om eventuele fiscale naheffingen te kunnen dekken.

In de praktijk

Een letter of intent is niet bindend voor de prijs, maar vaak wél voor de exclusiviteit: u mag dan niet meer met andere kandidaten onderhandelen. Lees die clausule dus even aandachtig als de prijs zelf.

06

Governance-documenten

De documenten die vastleggen wie waarvoor bevoegd is en volgens welke regels beslist wordt — de ruggengraat van elk bestuur.

Statuten

De wettelijk verplichte basisakte van de vennootschap, met onder meer het doel, het kapitaal en de bevoegdheidsverdeling tussen de organen. Voorbeeld: de statuten van een bv leggen vast dat statutenwijzigingen een meerderheid van 75% van de stemmen vereisen.

Huishoudelijk reglement

Een intern document dat de praktische werking van bestuur of raad van advies regelt, zoals vergaderfrequentie, verslaggeving en stemprocedures. Voorbeeld: het huishoudelijk reglement bepaalt dat elk verslag binnen vijf werkdagen na de vergadering rondgestuurd wordt.

Volmacht

Een schriftelijke bevoegdheidsdelegatie waarmee iemand namens de vennootschap of een orgaan mag handelen binnen afgebakende grenzen. Voorbeeld: de financieel directeur krijgt een bankvolmacht om betalingen tot 10.000 euro zelfstandig uit te voeren.

Notulen

Het formele verslag van een vergadering van bestuursorgaan of algemene vergadering, met de genomen beslissingen en stemresultaten. Voorbeeld: de notulen van de algemene vergadering tonen dat de jaarrekening met unanimiteit werd goedgekeurd.

In de praktijk

Bij een geschil telt niet wat er 'altijd zo gedaan werd', maar wat in statuten, volmachten en notulen staat. Documenten die niet bijgehouden worden, kosten pas hun prijs op het moment dat het er echt toe doet.

07

Rapportering en cijfers

De stuurinformatie die een bestuur of investeerder verwacht, en die het verschil maakt tussen sturen op feiten en sturen op gevoel.

Werkkapitaal

Het verschil tussen vlottende activa en kortlopende schulden — een maatstaf voor de financiële ademruimte op korte termijn. Voorbeeld: een onderneming met 600.000 euro vlottende activa en 400.000 euro kortlopende schulden heeft een werkkapitaal van 200.000 euro.

Kasstroomprognose

Een vooruitzicht van de verwachte in- en uitgaande geldstromen over de komende maanden, cruciaal om liquiditeitsproblemen te vermijden. Voorbeeld: een kasstroomprognose toont dat de onderneming in maart een tekort van 40.000 euro zal hebben door een grote betaling aan een leverancier.

Solvabiliteit

De verhouding tussen eigen vermogen en balanstotaal, een maatstaf voor hoe goed een onderneming schokken kan opvangen. Voorbeeld: een solvabiliteit van 35% betekent dat ruim een derde van het balanstotaal met eigen middelen gefinancierd is.

KPI (kritische prestatie-indicator)

Een vaste stuurgetal dat toont hoe de onderneming evolueert op een specifiek punt, los van de volledige boekhouding. Voorbeeld: een dienstenbedrijf volgt maandelijks de gemiddelde omzet per medewerker als KPI voor productiviteit.

In de praktijk

Een bestuur dat enkel de jaarrekening ziet, stuurt achteraf. Werkkapitaal, kasstroomprognose en een handvol KPI's op maandbasis zijn het minimum om vooruit te kunnen sturen in plaats van terug te kijken.

08

Juridisch en aansprakelijkheid

Termen die bepalen wie welk risico draagt wanneer het misloopt — voor bestuurders zowel als voor de vennootschap zelf.

Bestuurdersaansprakelijkheid

De mogelijkheid dat een bestuurder persoonlijk aansprakelijk gesteld wordt voor fouten in het bestuur, los van de vennootschap. Voorbeeld: een bestuurder die weloverwogen een verlieslatende activiteit laat verderlopen zonder de algemene vergadering te informeren, kan persoonlijk aansprakelijk gesteld worden bij een faillissement.

Bestuurdersaansprakelijkheidsverzekering

Een verzekering die bestuurders beschermt tegen de financiële gevolgen van een aansprakelijkheidsclaim wegens bestuursfouten. Voorbeeld: voor een raad van advies met externe leden is deze verzekering vaak een voorwaarde om het mandaat te aanvaarden.

Belangenconflict

Een situatie waarin een bestuurder een persoonlijk belang heeft dat tegenstrijdig is met het belang van de vennootschap, met een wettelijke procedure om dat te melden en te behandelen. Voorbeeld: een bestuurder die ook aandeelhouder is van een leverancier, moet dat belang melden vóór het bestuursorgaan over een contract met die leverancier stemt.

Vrijwaring (kwijting)

Een verklaring van de aandeelhouders dat de bestuurders hun mandaat correct hebben uitgeoefend, waardoor zij niet meer voor het gevoerde beleid aansprakelijk gesteld kunnen worden. Voorbeeld: de algemene vergadering verleent jaarlijks kwijting aan de bestuurders na goedkeuring van de jaarrekening.

In de praktijk

Kwijting beschermt alleen tegen wat de aandeelhouders kenden of hadden kunnen kennen op basis van de voorgelegde stukken. Volledige en tijdige informatie aan de algemene vergadering is dus ook in het belang van de bestuurder zelf.

Ontvang de volledige woordenlijst per e-mail

U ontvangt alle tweeëndertig termen in één overzichtelijk document, gegroepeerd per thema, om erbij te houden vóór een gesprek met een investeerder, bestuurder of overnamekandidaat.

Wat er in het rapport staat en niet op deze pagina

  • Alle tweeëndertig termen in één overzicht, gegroepeerd per thema.
  • Bruikbaar als naslagdocument vóór een gesprek met een investeerder, bestuurder of overnamekandidaat.
  • Geschreven voor kmo-bestuurders — geen juridisch jargon zonder uitleg.

Veelgestelde vragen

Voor wie is deze woordenlijst bedoeld?

Voor ondernemers en bestuurders die voor het eerst te maken krijgen met een raad van advies, een externe bestuurder, een kapitaalronde of een overnamegesprek, en die snel willen weten wat een term concreet betekent zonder een juridisch woordenboek te moeten raadplegen.

Vervangt dit juridisch of fiscaal advies?

Nee. De woordenlijst legt uit wat een term betekent en waarom hij van belang is, zodat u een gesprek met uw adviseur, notaris of investeerder met meer vertrouwen aangaat. De precieze toepassing op uw situatie blijft werk voor een specialist.

Waarom staan sommige termen bij meerdere thema's niet apart herhaald?

Om de lijst overzichtelijk te houden, staat elke term bij het thema waar hij het vaakst opduikt. Een term als 'waardering' hoort inhoudelijk zowel bij aandelen als bij overname, maar wordt maar één keer uitgewerkt, met verwijzing naar de samenhang in de samenvatting van het blok.

Kan ik deze lijst gebruiken tijdens een gesprek met een investeerder of overnamekandidaat?

Ja, dat is precies de bedoeling. De lijst is opgebouwd als naslagwerk: kort genoeg om er tijdens of net vóór een gesprek iets in op te zoeken, met een voorbeeld dat de term meteen concreet maakt.

Vertrouwelijk

Wat u hier deelt, wordt vertrouwelijk behandeld. Uw gegevens en documenten worden nooit met derden gedeeld, enkel gebruikt om uw vraag te beoordelen, veilig bewaard binnen de EU en op eenvoudig verzoek verwijderd. Meer hierover in de privacyverklaring.